سيد جلال مصطفوى كاشانى

375

مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )

پزشكان قديم ايران ، كه موشكافىهاى عجيب آن‌ها در كشف خواص متعدد محصولات طبيعى حقيقتا حيرت‌انگيز است ، از اين ضرر انگور غافل نبوده و آن را در كتاب‌هاى خود ذكر كرده‌اند . و براى رفع اين ضرر چاره بسيار مناسبى انديشيده و مصلحى براى انگور اختيار كردند و طى قرون و اعصار ، در ميليون‌ها نفر به تجربه دريافتند كه اگر انگور را به اين صورت ميل كنند نه تنها ضررى از آن عايد نمىشود بلكه منافع بىشمار ديگرى بر آن افزوده خواهد شد . آنان كاملا مىدانستند كه كبد شيرينىها را به خود جذب كرده و تمايل خاصى به اين عمل دارد ، بنابراين ، عمل قندسازى كبد كه كلود برنارد ، فيزيولوژيست مشهور فرانسوى ، كاشف آن است ؛ درحقيقت ريشه و طرح اوليه‌اش متعلق به پزشكان قديم ايران است . هم‌چنين آنان به تجربه در هزاران فرد دريافته بودند كه كسانى كه انسداد مجارى داخل كبدى دارند و اين عارضه مقدمهء بروز تصلب كبد در آن‌ها است ( كه امروزه به نام اتاتوپره سروتيك « 1 » ناميده مىشود ) ، اگر در خوردن انگور افراط كنند ضرر مىبينند و اين درست همان مطلب است كه لاسابلير نيز در صفحهء 822 ، جلد اول دايرهء المعارف تغذيه ، به آن اشاره كرده و مىگويد : در حالات قبل از سيروز بايد در مصرف انگور افراط نكرد و آن را به‌تدريج و به‌طور ملايم و معتدل ( نه به حد افراط ) مصرف نمود . توضيح آنكه در كتاب تحفة المؤمنين مىنويسد : « انگور مضر سدهء جگر است » و منظور از سدهء جگر انسداد مجارى داخل كبدى و همين حالات قبل از سيروز است . ولى پزشكان قديم كه در آزمايش‌هاى خود روى مواد غذايى و پى بردن به خواص درمان‌بخش آن‌ها تبحر و احاطهء عجيبى داشتند به‌مرور زمان ، دريافتند كه اين ضرر هنگامى رخ مىدهد كه انگور شيرين باشد ، به‌طورىكه هرچه شيرينى آن بيشتر ، ضرر آن افزون‌تر است و مصرف انگور ترش و شيرين ( و لو هر قدر در مصرف آن افراط شود ) چنين ضررى را ندارد ، هم‌چنين اگر انگور شيرين با غذاى ترش مصرف شود ، فاقد اين ضرر است .

--> ( 1 ) . E'tato precirrhotiques